CategoriesTrà & Ki?n th?c v? Trà

Trà sen Vi?t Nam

Trà sen hay chè sen là tên g?i ch? lo?i trà ??p h??ng sen. Trà sen ???c coi là m?t lo?i trà ??i di?n c?a v?n hóa trà Vi?t Nam, ?óng góp vào n?n v?n hóa trà th? gi?i.

Trà sen tr? thành m?t tinh th?n ??c tr?ng c?a v?n hóa trà Vi?t Nam, mang trong ?ó nhi?u tri?t lý, l?ch s? và lòng kính tr?ng.

M?t n?i lý t??ng ?? th??ng th?c trà sen c? truy?n là d??i mái hiên. Ng??i u?ng trà ng?i x?p b?ng trên s?p g?. C?nh quan n?u có thì trông ra h? sen xanh ngát mênh mang gió. Ng??i u?ng trà có th? ng?m c?nh, làm th?, hàn huyên tâm s? hay tr?m ngâm t? t?i.

??p sen

Mu?n có trà ngon, ch? hái nh?ng búp trà lo?i “m?t tôm hai lá” và ph?i hái nhanh, nh? nhàng, không ?? búp b? nhàu nát. Lo?i trà ngon là sau khi sao ph?i còn l?i m?t l??ng n??c nh?t ??nh t? 5-7%. Trà hái xong không ??p h??ng ngay mà ph?i ?? trong chum ??t, trên ? lá chu?i, ?? t? 2-3 n?m nh?m làm gi?m ?? chát và ?? cánh trà ph?ng lên hút ???c nhi?u h??ng. M?t cân trà ??p h??ng sen c?n có 800-1000 bông sen, mà ph?i ?úng lo?i sen ? ??m ??ng Tr?, Thu? S?, làng Qu?ng Bá, H? Tây (sen ? ?ây to và th?m h?n sen nh?ng n?i khác).

Hoa sen ph?i hái tr??c lúc bình minh. Bông sen còn ??m s??ng ???c tách l?y ph?n h?t g?o r?i r?i ??u, c? m?t l?p trà m?t l?p g?o sen. Sau cùng ph? m?t l?p gi?y b?n. ??p nh? v?y liên t?c 5-6 l?n, m?i l?n ??p xong l?i s?y khô r?i m?i ??p ti?p. Công phu là th? nên m?t ?m trà sen có th? u?ng hàng ch?c tu?n trà. N??c trong r?i, h??ng sen còn ngan ngát.

Sen s?m

Có l? ?ây là cách ??p trà ??c ?áo có m?t không hai trên th? gi?i. Khi hoàng hôn d?i n?ng vàng lên m?t h? sen, các thi?u n? chèo thuy?n ra ch?n nh?ng bông sen ?ang còn hé n? lén b? vào m?t dúm trà nh?. S?m hôm sau khi ánh bình ch?a ch?m t?i chúng thì các thi?u n? l?i chèo thuy?n ra l?y l?i nh?ng dúm trà ?ó. Trà r?t th?m h??ng t? nhiên c?a ??t tr?i trong su?t ?êm dài. C?ng th?, n??c pha trà ???c h?ng t? nh?ng lá sen còn ??ng s??ng s?m. ?ây chính là thiên c? ?? nh?t trà.

 sen

        Mu?n có trà ngon ng??i làm trà ph?i ??p t? nh?ng lo?i trà khô nh? là trà m?c (black tea), trà xanh (green tea) hay trà Ô long có màu nâu s?m. ??p trà là m?t k? công ph?i h?p tinh t? gi?a phong cách tao nhã, sành ?i?u và “? thu?t vi t?”. ??p trà th??ng dùng các lo?i hoa sen, hoa cúc, hoa ngâu, hoa lài, hoa sói. M?i lo?i hoa làm cho trà có m?t h??ng v? khác nhau. Ðôi khi ng??i ta ??p v?i cam th?o hay sâm ?? khi u?ng trà c?m th?y v? ng?t ? c? h?ng và tinh th?n ph?n ch?n.

Trà ??p hoa là h?i t? ??nh cao c?a cái tinh t?, phong cách tao nhã, thanh l?ch và sành ?i?u c?a ng??i Tràng An. Trong ?ó, hoa sen là th? hoa thông d?ng nh?t mà c?ng quý nh?t, ??p trà ngon nh?t. Ði?u này ???c nhi?u nhà trà h?c lý gi?i “b?i quan ni?m v? hoa sen trong ??o Ph?t c?a ng??i Á Ðông. Hoa sen v?n d? là th? hoa r?t thanh cao m?c lên t? bùn l?y, ?i?u ?ó t??ng t? nh? ch? Danh mà ng??i quân t? r?t coi tr?ng v?y”. H??ng hoa sen là nh?ng gì tinh tuý c?a tr?i ??t t? l?i. Vì v?y, trà ??p sen là v?t ph?m quý giá, x?a kia ch? dành cho nh?ng hàng v??ng tôn công t? và nh?ng gia ?ình quy?n quý. Còn theo H?i Th??ng Lãn Ông Lê H?u Trác (1720-1791) thì “Cây sen hoa m?c t? d??i bùn ?en mà không ô nhi?m mùi bùn, ???c khí th?m trong c?a tr?i ??t nên c? sen, hoa sen, tua, lá… ??u là nh?ng v? thu?c hay”.
Sen ?? ??p trà ph?i dùng lo?i sen bách hoa, phía bên trong các cánh hoa l?n có hàng tr?m cánh nh? ôm sát vào nhau, che úp nh?y hoa, g?o sen và g??ng sen. Mua sen bách hoa v?,(hoa sen ph?i hái tr??c lúc bình minh, ph?i l?a nh?ng ngày n?ng ráo, tránh sau ngày m?a ) bóc t?ng l?p cánh sen, k? ??n t? nh?ng h?t tr?ng ? ??u nh?y hoa (g?o sen), tr?n chung v?i trà, ? trong vò kín t? m?t ??n hai ngày cho g?o sen qu?n l?i r?i m?i ??a trà lên s?y khô b?ng than hay b?ng n??c nóng cách thu?. Ph?i gi? cho nhi?t ?? v?a ph?i và ?i?u hoà ?? không m?t mùi hoa. ??p m?t kí-lô trà ph?i dùng t?i hàng tr?m bông sen, và ph?i làm nhi?u l?n nh? th? m?i dùng ???c. Công phu là th? nên m?t ?m trà sen có th? u?ng hàng ch?c tu?n trà. N??c trong r?i, h??ng sen còn ngan ngát. U?ng m?t tách trà vào th?y tinh th?n t?nh táo, tho?i mái làm sao! Nhi?u ngh? nhân v? trà còn ti?t l?: “Mu?n có trà ngon, ch? hái nh?ng búp trà lo?i “m?t tôm hai lá” và ph?i hái nhanh, nh? nhàng, không ?? búp b? nhàu nát. Lo?i trà ngon là sau khi sao ph?i còn l?i m?t l??ng n??c nh?t ??nh t? 5-7%. Trà hái xong không ??p h??ng ngay mà ph?i ?? trong chum ??t, trên ? lá chu?i, ?? t? 2-3 n?m nh?m làm gi?m ?? chát và ?? cánh trà ph?ng lên hút ???c nhi?u h??ng. M?t cân trà ??p h??ng sen c?n có 800-1000 bông sen, mà ph?i ?úng lo?i sen ? ??m Ð?ng Tr?, Thu? S?, làng Qu?ng Bá, H? Tây ho?c là sen ? h? T?nh Tâm-Hu? (sen ? ?ây to và th?m h?n sen nh?ng n?i khác).”
C? Nguy?n Tuân ca ng?i ki?u ??p h??ng trà b?ng cách b? trà m?n vào bông sen m?i n?, bu?c l?i. Th?c ra, cách ch?i ngông ?ó c?a C? Nguy?n v?a r?t c?u k? v?a không ?? trà ???c lâu (hay b? m?c) và hay b? m?t h??ng, ch? có th? dùng cho l??ng trà r?t ít và ph?i u?ng ngay.

 

Trả lời